Brabants provinciehuis tijdelijk Paleis van de Poffer

Geplaatst 7 juni 2010
7 juni. Zaterdag 12 juni is het provinciehuis tijdelijk omgetoverd tot het Paleis van de Poffer. De hele hal heeft een metamorfose ondergaan. Bezoekers worden aan alle kanten geconfronteerd met traditionele en hedendaagse beelden met de poffer in de hoofdrol. En met de poffer bedoelen we de vrouwelijke hoofdtooi, vaak rijk versierd, die geldt als een totem van Brabant. 12 juni wordt gezien als hoogtepunt van het project ‘Alle Mutsen Verzamelen’ van Museum Brabant Goedgemutst uit Box

7 juni.

Zaterdag 12 juni is het provinciehuis tijdelijk omgetoverd tot het Paleis van de Poffer. De hele hal heeft een metamorfose ondergaan. Bezoekers worden aan alle kanten geconfronteerd met traditionele en hedendaagse beelden met de poffer in de hoofdrol. En met de poffer bedoelen we de vrouwelijke hoofdtooi, vaak rijk versierd, die geldt als een totem van Brabant. 12 juni wordt gezien als hoogtepunt van het project ‘Alle Mutsen Verzamelen’ van Museum Brabant Goedgemutst uit Boxtel. De provincie wil daarbij graag gastvrouw zijn en stelt de hal van haar huis ter beschikking. ‘Alle Mutsen Verzamelen’ is in 2009 al van start gegaan met een fotodocumentatieproject waarbij via de media iedereen uitgenodigd werd om foto’s op te sturen of te uploaden waarop mensen te zien zijn met een Brabantse muts of poffer, of met een andere versiering. Liefst foto’s met een verhaal. Van het een kwam het ander: ruim 1200 foto’s en bidprentjes was het resultaat. En met het zoeken naar de foto’s, vaak in familiealbums, kwamen ook de verhalen weer boven drijven. Verhalen die vaak een of twee generaties niet meer verteld waren. Een presentatie van de meeste van die foto’s wordt 12 juni ten doop gehouden. Voor het publiek is die presentatie ook te zien. Van 14 juni tot en met 25 juni draait deze in de hal van het provinciehuis tijdens de openingsuren.

Niet Pimpen maar Poffen
Duidelijk was dat de generatie tot 35 jaar niet meer weet wat een poffer of bijvoorbeeld een West-Brabantse kroon is. Aanleiding om een wedstrijd uit te schrijven onder de noemer ‘Niet Pimpen maar Poffen’. Diverse opleidingen werden uitgenodigd om een hedendaagse totem te ontwerpen maar dan wel volgens de principes van de  traditionele hoofdtooi: fragiel, met versieringen en linten, groot en groots zodat het hoofd er in verdwijnt als het ware. 31 van die nieuwe hoofdtooien zijn ontworpen en ingestuurd voor de wedstrijd. De ruimte van Museum Brabant Goedgemutst was hiervoor te klein en er werd uitgeweken naar een leegstaand bedrijfspand van Bernard  Vekemans, tevens de eigenaar van het museum. Zo’n prachtig resultaat verdient een jury van formaat en die werd gevonden in de personen van Rien Bekkers, in binnen- en buitenland bekend kostuumontwerper, Hilde Cammel, conservator van Museum Werkspoor in Amsterdam, Caroline Verweij, senior educatiemedewerker van het Noordbrabants Museum in ’s-Hertogenbosch en Arnoud Jan Bijsterveld, hoogleraar Cultuur in Brabant aan de Universiteit van Tilburg. De jury had aan de beoordeling een hele klus maar kwam er unaniem uit. De prijswinnaars worden 12 juni bekendgemaakt.

Bijzondere foto’s
AKV |Sint Joost uit Breda vond het onderwerp zo leuk dat ze wel foto’s wilden maken van hedendaagse modellen met traditionele streekdracht. Ze kregen een workshop van Ans van den Bosch-van Dillen over de onderdelen waaruit de Brabantse streekdracht bestond. Vervolgens werden de modellen aangekleed en gingen de  fotografiestudenten aan de slag. Museum Brabant Goedgemutst is ontstaan rondom de collectie Brabantse mutsen en streekdracht van Ans van den Bosch-van Dillen. Zij wist haar enthousiasme over te brengen op de studenten en dat is aan de foto’s ook goed te zien. Daarnaast hebben twee docenten tijdens een fotoshoot in Boxtel alle nieuwe ontwerpen gefotografeerd, veelal op het hoofd van de ontwerper zelf.

Bijschrift Modern: Ontwerp Sonja van der VleutenFotograaf: Juul Paalvast en Fren Nabuurs

De Poffer, vrouwentooi in Brabant
Het hele project is gegroeid uit een idee van Bernard Vekemans, Ans van den Bosch-van Dillen en prof.dr. Gerard Rooijakkers. Volgens Rooijakkers is de poffer een symbool geworden van de als typisch Brabants beschouwde volkscultuur. Daarbij wordt de poffer verbonden met identiteitsrituelen als de Brabantse koffietafel en carnaval. Reden genoeg om hier een boek over te schrijven met de nieuwe invalshoeken vanuit het heden. Het boek geeft een overzicht van de geschiedenis van dit sierlijke  kledingstuk, dat zich omstreeks 1870 uit bestaande hoofdtooien in oostelijk Noord-Brabant ontwikkelde. Voor het eerst wordt hier ook aandacht besteed aan de musealisering en folklorisering van de pofferdracht. In het boek zijn ook de foto’s te zien van AKV | Sint Joost van oude mutsen en poffers op jonge, hedendaagse hoofden
en van de nieuwe ontwerpen, geïnspireerd op de traditionele poffer. Erfgoed en hedendaagse kunst gaan in dit project van Museum Brabant Goedgemutst in Boxtel een spannende confrontatie aan. Via www.uitgeverijveerhuis.nl en de boekhandel is dit bijzondere boek, niet alleen qua inhoud maar ook qua uiterlijk en vormgeving, te verkrijgen.

De catwalk
Hoogtepunt voor de genodigden op 12 juni is ongetwijfeld de catwalk. Hierbij worden de nieuwe ontwerpen geshowd, afgewisseld met traditionele Brabantse kleding inclusief de hoofdtooien. Studenten van SintLucas uit Boxtel hebben gezorgd voor de aankleding van het Paleis van de Poffer inclusief de catwalk. Het is hun meesterproef. Het ontwerp is gebaseerd op een concept van Iris Groenland. Grafisch vormgevers Vincent van Liempd en Anneke Timans van Dikgedrukt hebben de grafische vormgeving verzorgd.

Publieksjury gezocht
Al eerder werd vermeld dat het provinciehuis in ’s-Hertogenbosch van 14 tot en met 25 juni het Paleis van de Poffer blijft. Tijdens de openingsuren vinden bezoekers daar een tentoonstelling van 10 nieuwe ontwerpen en een doorlopende presentatie van foto’s en bidprentjes van de traditionele Brabantse streekdracht met de poffer in de hoofdrol. Ook vinden ze er een doorlopende voorstelling van de catwalk, bijzondere foto’s met hun verhalen en aan de waslijn foto’s van de nieuwe ontwerpen. Bezoekers mogen hun stem uitbrengen op wat zij het beste ontwerp vinden. Het ontwerp met de meeste stemmen krijgt de publieksprijs. In de grote vitrine tenslotte ziet de bezoeker een bijzondere pop in traditioneel kostuum met bijbehorende foto. Dit kostuum komt oorspronkelijk uit Museum Brabant Goedgemutst. Na 25 juni verhuizen de tentoonstelling en de digitale presentaties naar Boxtel en is alles te bewonderen in Museum Brabant Goedgemutst aan de Stationsstraat. Het museum is geopend op maandag- en woensdagmiddag van 13.00-17.00 uur en voor groepen op afspraak.

 

SCHIJNDEL.Allesvan.nl